Wie deze zomer met de camper richting de Italiaanse meren of de Toscaanse kust trekt, krijgt onvermijdelijk te maken met de beruchte Gotthardtunnel. Maar in 2026 is de situatie rond deze vitale Alpenverbinding kritieker dan ooit. Waar we voorheen spraken over “even aansluiten”, kondigen de Zwitserse verkeersdiensten nu officieel ‘Code Rood’ af voor het vakantieseizoen. Als gepensioneerd technicus die liever kilometers vreet dan remvoeringen verslijt in een file, zeg ik je: mijd deze tunnel alsof het een overvolle glamping is.
De oorzaak van de chaos is een optelsom van grootschalige renovatiewerkzaamheden aan de toevoerwegen en een recordaantal vakantiegangers dat de weg op gaat. Onderzoek onder ervaren camperaars en Europese verkeersanalisten wijst uit dat de wachttijden voor de tunnel dit jaar kunnen oplopen tot meer dan vier uur – en dat in de brandende zon op een steil oplopend stuk asfalt. Dat is niet alleen slecht voor je humeur, maar een technisch drama voor je camper.
De aanslag op je techniek: stilstaand bergop
Veel camperaars onderschatten wat drie uur fileparkeren op een helling doet met hun voertuig. Je motor krijgt nauwelijks rijwindkoeling, terwijl je koelsysteem in de ijle berglucht op volle toeren moet draaien. In mijn tien jaar op de weg heb ik talloze campers – vaak de zwaardere bakken boven de 3.500 kg – met een kokende motor langs de A2 zien staan.
Bovendien is het constante optrekken en stoppen op een helling een sluipmoordenaar voor je koppeling en remmen. Vooral bij oudere diesels zonder automatische versnellingsbak is de kans op mechanische schade bij zulke extreme wachttijden reëel. De nuchtere realiteit is simpel: de brandstof en de slijtage die je in de file verbruikt, zijn de extra kilometers van een omweg dubbel en dwars waard.
Slimme alternatieven: de San Bernardino en de Simplon
Waarom zou je jezelf kwellen voor de Gotthard als er prachtige alternatieven zijn die je vakantiegevoel direct laten beginnen? Als je richting Centraal- of Oost-Italië gaat, is de San Bernardino-route (A13) een technisch veel vriendelijker alternatief. Hoewel deze weg ook stijgt, is de doorstroming hier in 2026 vaak veel beter omdat de tunnel korter is en het vrachtverkeer strenger wordt gedoseerd.
Voor degenen die richting het Lago Maggiore of Piemonte trekken, adviseer ik de Simplonpas. Dit is een van mijn persoonlijke favorieten. De weg is breed, de stijgingspercentages zijn voor een goed onderhouden camper prima te doen en de uitzichten zijn werkelijk fenomenaal. Je kunt zelfs overwegen om de camper op de autotrein door de Lötschbergtunnel te zetten. Dat kost een paar tientjes, maar het spaart je motor én je zenuwen.
Praktische checklist voor een filevrije Alpenoversteek
Als je deze zomer de oversteek waagt, moet je als onafhankelijke camperaar een plan B achter de hand hebben. Vertrouw niet blindelings op je navigatiesysteem dat je de tunnel in stuurt omdat dat “de kortste weg” is.
- Check de live-webcams: De Zwitserse politie heeft uitstekende camera’s bij Göschenen en Airolo. Kijk voor vertrek zelf naar de actuele situatie; stilstaand verkeer zie je direct.
- Vertrek op de ‘nuchtere’ uren: De piektijden liggen tussen 10:00 en 16:00 uur. Wil je de Gotthard toch proberen? Zorg dat je er vóór 07:00 uur bent of passeer de tunnel pas na 20:00 uur.
- Houd je brandstoftank vol: Niets is stressvoller dan met een bijna lege tank in een urenlange file staan waarbij je de motor regelmatig moet laten draaien voor de airco.
- Koeltechniek check: Controleer voor vertrek het niveau van je koelvloeistof en de staat van je ventilatorriem. In de Alpen wordt het uiterste van je techniek gevraagd.
- Action-noodvoorraad: Zorg voor voldoende drinkwater en een simpele zonwering voor de zijruiten van de cabine. De zon brandt ongenadig hard op die berghellingen.
De weg is het doel
We hebben een camper gekocht voor de vrijheid, niet om gevangen te zitten in een betonnen koker of tussen duizenden andere toeristen op een snelweg. De Alpen bieden een aantal van de mooiste stuurmanswegen ter wereld. Door de Gotthardtunnel dit jaar links te laten liggen, kies je voor je eigen rust en het behoud van je camper.
Neem de tijd, rijd een pas over als het weer het toelaat, en geniet van de nuchtere eenvoud van het reizen. Een vakantie die begint met vier uur file is een verloren dag. Kies voor de omweg, bespaar je techniek en kom ontspannen aan op je bestemming. De bergen lopen niet weg, maar die €135 aan onvoorziene garagekosten kun je beter uitgeven aan een goed diner aan het Comomeer.